ΣΥΛΛΟΓΙΚΑ
Η Αδελφότητα
Οι Ηπειρώτες ταξιδεμένοι, γενικά, όταν αποκτούσαν περιουσίες κάνανε τη σκέψη να ξοδέψουν κι ένα μέρος από αυτές για την ιδιαίτερη πατρίδα τους, το χωριό τους. Και αυτό το κάνανε άλλοι μεν από αισθήματα υψηλού πατριωτισμού, άλλοι από θρησκευτική ευλάβεια (όσοι δώριζαν κυρίως για εκκλησίες) και ορισμένοι, γιατί όχι και να επιδειχθούν, γιατί όπως λέει ο λαός «η πέτρα είναι βαριά στον τόπο της».
Οι Δροβιανίτες ταξιδεμένοι, ακολούθησαν τη γενική Ηπειρωτική συμπεριφορά όσον αφορά την ιδιαίτερη πατρίδα τους. Από τα τέλη του 19ου αιώνα σχημάτισαν Αδελφότητες, όπως εκείνης των Πατρών (1898), που ανέπτυξε και την μεγαλύτερη δράση, εκείνη της Αλεξάνδρειας-Αιγύπτου, των Αθηνών κ.λπ. καλλιεργώντας το πνεύμα της φροντίδας για το χωριό, με έργα άξια λόγου για την εποχή που γίνανε.
Οι Δροβιανίτες εγκαταστάθηκαν στην πόλη των Πατρών σχεδόν με τη λήξη της Επανάστασης του 1821. Στη συνέχεια σχημάτισαν με την πάροδο του χρόνου μια εύρωστη οικονομικά παροικία που βασικά επιδίδονταν στο εμπόριο. Στην Πάτρα τα καλύτερα και μεγαλύτερα μαγαζιά της πόλης ήταν Δροβιανίτικα, όπως των οικογενειών: Μουστάκη, Τσούνη, Οικονόμου, Κώνστα, Βαζάκα, Ζώτου, Παππά, Αγόρα, Καλυβά, Μανθόπουλο, Γιοβάνη, Χάριτου, Γιόβαση, Ανδρούτσου, Δ. Σιούτη, των Σπυρακαίων, των Παναίων, των Δροσαίων, των Παπαματθαίων κι άλλα μικρότερα. Τα μαγαζιά αυτά λειτουργούσαν στους εμπορικότερους δρόμους της Πάτρας, όπως στις: Ερμού, Μαιζώνος, Αγ. Νικολάου, Ρήγα Φεραίου κ.λπ.
Η πρώτη Δροβιανίτικη οικογένεια στην Πάτρα που εγκαταστάθηκε στα 1828, ήταν εκείνη των Πρατσικαίων, σε κτήμα που σήμερα λέγεται «Κτήμα του Αϊ-Γιάννη του Πράτσικα». Από την οικογένεια αυτή έχει τις ρίζες από τη μητέρα του, ο αείμνηστος Πρόεδρος της Ελληνικής Δημοκρατίας Κωστής Στεφανόπουλος.
Επίσης στο Σιδηροδρομικό Σταθμό Πατρών (τέως ΣΠΑΠ «Λάππα»), στην Αχαΐα υπήρχε Δροβιανίτικο κτήμα και μύλος της οικογένειας Λάππα.
Οι Δροβιανίτες της Πάτρας, θέλοντας να βοηθήσουν το χωριό τους, που ήταν τότε τουρκοκρατούμενο, σχημάτισαν την Αδελφότητα στα 1898, η οποία το 1916 και μέχρι το 1924, αδρανοποιήθηκε τρόπω τινά, ενώ το Μάρτιο του 1924 σε Γενική συνέλευση των Δροβιανιτών στην Πάτρα αποφασίστηκε να τροποποιηθεί το καταστατικό της, το οποίο παραθέτουμε κάτωθι.